Kobiety czy mężczyźni. Kto powoduje więcej wypadków?
Kobiety kierujące samochodami spowodowały 28 proc. wypadków drogowych odnotowanych w 2023 roku – wskazują eksperci Polskiego Obserwatorium Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ITS. Po przeciwnej stronie skali są mężczyźni – odpowiadają niemal 70 proc. zdarzeń.
Dla porównania jeszcze 7 lat temu kobiety były odpowiedzialne za co czwarty wypadek drogowy w Polsce. Obecnie powodują ich dwa i pół razy mniej niż mężczyźni.
Mężczyźni proszą się o kłopoty. Kobiety mniej narażone na wypadek drogowy
Statystyki ITS pokrywają się z danymi Światowej Organizacji Zdrowia WHO. Gadacze skazują, że kobiety są mniej narażone na śmierć w wyniku wypadku drogowego w porównaniu z mężczyznami. Analizy dowodzą również, że ryzyko udziału w wypadku – w przeliczeniu na 1 km podróży – jest dla kobiet 2 do 4 razy niższe niż dla mężczyzn.
Płeć, jak sugerują badania, należy do czynników mających wpływ na zdarzenia drogowe. Nie oznacza to jednak, że mężczyźni jeżdżą zawsze niebezpiecznie. Naukowcy argumentują, że nie kierują gorzej od kobiet, tylko szybciej, a to potęguje ryzyko wypadku, stąd takie statystyki.
Kobieta pod presją czasu jest lepszym kierowcą?
Analizy ITS dowodzą także, że kobiety – w przeciwieństwie do mężczyzn – rzadziej prezentują różne formy zachowań ryzykownych na drodze. Panie rzadziej przyznają też, że zdarza im się obserwować je u innych kierowców. Badania dowiodły także istnienia różnic płciowych w zakresie koordynacji i podzielności uwagi w warunkach presji czasowej – tu kobiety wypadły lepiej.
– Kobiety zdecydowanie rzadziej przekraczają dozwoloną prędkość. Nawet jeśli zdarzy im się to zrobić, różnica w wartościach jest znacząca na korzyść kobiet – powiedziała dziennik.pl dr Ewa Odachowska-Rogalska, autorka badań, psycholog transportu z ITS.
Kto najczęściej siedzi na zderzaku, zajeżdża drogę i hamuje?
Wskazała też, że panie rzadziej dopuszczają się niebezpiecznych manewrów, takich jak zajeżdżanie drogi, gwałtowne hamowanie czy jazda na zderzaku. – Kobiety za kierownicą są bardziej opanowane i rzadziej wpadają w furię, a to przekłada się na bezpieczeństwo. Oczywiście nie można uogólniać i należy pamiętać, że styl jazdy nie zawsze jest zdeterminowany płcią. Niemniej jednak, badania wyraźnie pokazują, że kobiety częściej stawiają na bezpieczeństwo i rozsądek na drodze – podkreśliła.
Odległość od pojazdu poprzedzającego, czyli co mówią przepisy?
Kierowcy podróżujący autostradami i drogami ekspresowymi muszą pamiętać, że od 1 czerwca 2021 roku obowiązuje prawo nakazujące zachowanie minimalnego odstępu między pojazdami. Zgodnie z przepisami bezpieczna odległość to połowa wartości aktualnej prędkości. To oznacza, że jadąc 100 km/h musimy zachować odstęp 50 m za poprzedzającym samochodem, 120 km/h – 60 m, 140 km/h – 70 m.
Jaki mandat za jazdę na zderzaku w 2024 roku? Grzywna do 30 tys. zł
Policja nie ma wątpliwości, że jazda na zderzaku innego pojazdu może powodować zagrożenie w ruchu drogowym, w szczególności na drogach szybkiego ruchu. Wtedy funkcjonariusz może wypisać 500 zł mandatu, a na konto kierowcy trafi 6 punktów karnych. Przy tym wykroczenia mogą występować w różnych kombinacjach - jako pojedyncze lub sumować się. A osoba, która nie zachowa bezpiecznego odstępu, w skrajnych przypadkach może też zostać uznana winną kolizji.
– Przestrzegamy przed konsekwencjami niebezpiecznych poczynań za kierownicą. Agresja drogowa to dość szerokie pojęcie. Skrzynki "Stop agresji drogowej", na które spływają powiadomienia od kierowców są naprawdę intensywnie używane. Większość poważniejszych spraw znajduje finał w sądzie. A tam grzywna może wynieść do 30 tys. zł – powiedział dziennik.pl komisarz Robert Opas z Komendy Głównej Policji. Podkreślił również, że jeśli wyczyn agresywnego kierowcy nosi znamiona przestępstwa, wówczas zastosowanie znajduje kodeks karny.
Kobiety także reagują na zbyt pasywną lub agresywną jazdę innych pań
Naukowcy od dawna próbują ustalić różnice i podobieństwa pomiędzy kobietami a mężczyznami w zakresie umiejętności prowadzenia pojazdu i zachowania na drodze. Stereotypowa "kobieta za kierownicą" zazwyczaj kojarzy się mężczyznom pejoratywnie, niemniej nie brakuje pań, które stanowczo reagują na zbyt pasywną lub agresywną jazdę swoich koleżanek.
– Odmienna struktura mózgu kobiet i mężczyzn przekłada się na inny sposób przetwarzania informacji i reakcji. Badania potwierdzają, że dzięki wyższemu poziomowi estrogenu, który gwarantuje lepsze funkcjonowanie czołowych płatów mózgu, kobiety wypadają lepiej w testach pamięci przestrzennej, koncentracji, podzielności uwagi, a także - co istotne - znajomości przepisów. Sprawia to, że jeżdżą ostrożnie i częściej stosują się do kodeksu drogowego – podkreśla Odachowska-Rogalska.
Kto częściej trafia na kursy zmniejszające liczbę punktów karnych?
Z kolei mężczyźni lepiej wypadają w zadaniach wymagających operowania danymi przestrzennymi, mają lepsze wyczucie perspektywy i sprawniej czytają np. mapy. Testosteron, który z jednej strony warunkuje efektywne funkcjonowanie w niektórych sytuacjach drogowych, z drugiej zaś może przyczyniać się do częstego przekraczania dozwolonej prędkości i szybkiej jazdy. Nic więc dziwnego, że to panowie są częściej uczestnikami kursów zmniejszających liczbę punktów karnych. Mężczyźni wykazują również wysoką tendencje wrogości do innych kierowców. W ich przypadku agresja przybiera najczęściej formę fizyczną. Kobietom wystarczy zwykle agresja werbalna. Tego rodzaju tendencje dotyczą częściej kobiet androgynicznych, tzn. takich, które w repertuarze swoich zachowań często stosują męskie strategie.
– Niektóre kobiety mogą mieć mniejsze zaufanie do swoich umiejętności za kierownicą, co może wynikać z ich niższej pewności siebie. Jednakże statystyki wyraźnie pokazują, że kobiety są bardziej bezpiecznymi kierowcami – podkreśliła Maria Dąbrowska-Loranc, kierownik Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ITS – Pomimo że kobiety stanowią ponad 40 proc. posiadaczy prawa jazdy kategorii B, to w minionym roku były odpowiedzialne za 28,2 proc. wypadków drogowych. Ponadto, panie znacznie rzadziej są sprawcami wypadków ze skutkiem śmiertelnym. Mężczyźni odpowiedzialni są za śmierć na drodze aż osiem razy częściej niż kobiety – skwitowała.
