Eksperci ITS ujawniają: Aż 98 proc. kierowców jest oślepianych na drogach
Światła wciąż pozostają piętą achillesową samochodów poruszających się po polskich drogach. Z badań wynika, że zjawiska oślepiania przez inne pojazdy doświadcza aż 98 proc. kierowców. Jako główne źródło tego problemu eksperci Instytutu Transportu Samochodowego (ITS) wskazują nielegalne zamienniki żarówek montowane w reflektorach – wskazuje na nie 70 proc. badanych.
Jednocześnie nawet 80 proc. pojazdów może mieć nieprawidłowo ustawione oświetlenie. Jeśli strumień światła skierowany jest za wysoko, oślepia innych; jeśli za nisko – niedostatecznie oświetla jezdnię. Ponad 40 proc. kierowców uznaje reflektory w swoich autach za zbyt słabe, a z wyliczeń ITS wynika, że około 20 proc. elementów oświetlenia kwalifikuje się do natychmiastowej wymiany. Zaledwie 30 proc. pojazdów ma prawidłowo lub chociaż akceptowalnie ustawione światła.
– Problem nabiera szczególnego znaczenia właśnie jesienią, kiedy dni stają się krótsze, a widoczność ograniczają niekorzystne warunki atmosferyczne – powiedział dziennik.pl Mikołaj Krupiński z ITS. – Prawidłowe działanie świateł jest uwarunkowane poza ich ogólnym stanem technicznym także właściwym ustawieniem wysokości, poprawnym rozkładem granicy światła i cienia oraz odpowiednim natężeniem wiązki – dodaje.
Chińskie LED-y za 100 zł kontra markowe. Nowy test ADAC obnażył prawdę
Wiele starszych samochodów w Polsce ma słabe oświetlenie. Zwykłe żarówki halogenowe oferują skromny zasięg w porównaniu z tym, co potrafią współczesne reflektory. Dlatego kierowcy biorą sprawy w swoje ręce i montują zamienniki, czyli popularne retrofity LED. Jednak żarówka żarówce nierówna…
Niemiecki automobilklub ADAC przebadał w laboratorium i na drodze siedem zestawów LED H7 (na przykładzie Volkswagena Golfa VII). Sześć z nich wyraźnie poprawiło oświetlenie drogi, zwiększając zasięg światła średnio o 20 proc. Najlepiej wypadły Bosch LED Powerlight+ oraz Philips Ultinon Pro 6000 Standard (oba z oceną 2,1) – ten pierwszy świecił niemal tak dobrze jak fabryczny reflektor LED Volkswagena. Markowe zestawy pobierają przy tym o 75 proc. mniej prądu niż halogeny (30 W zamiast 116 W) i wytrzymują ponad 150 tys. km.
ADAC ostrzega jednak przed najtańszymi zamiennikami bez homologacji. W teście przepadła żarówka Oushi H7 (w Polsce zestaw kosztuje ok. 100 zł). Mimo dużej jasności (1547 lm) dostała ocenę niedostateczną za nieprawidłowy rozkład wiązki i silne oślepianie kierowców z naprzeciwka. Wniosek jest prosty: liczy się nie ilość światła, lecz to, gdzie ono pada.
Niemieckie dopuszczenie w Polsce nie działa. To największa pułapka na kierowców
Wokół tematu narosło mnóstwo mitów. Problem w tym, że kierowcy i mechanicy często mylą dwa pojęcia: lokalne dopuszczenie do ruchu oraz międzynarodową homologację ECE.
To zasadnicza różnica. Dopuszczenie lokalne, stosowane na przykład w Niemczech, dotyczy konkretnych kombinacji modeli aut i reflektorów. Producent musi zbadać, czy określony retrofit prawidłowo współpracuje z lampą w danym pojeździe, a następnie tworzy listę modeli, w których można legalnie korzystać z takiego rozwiązania. Niemieckie dopuszczenie nie oznacza automatycznie, że żarówkę można stosować w Polsce.
Z kolei homologacja ECE R37 to międzynarodowe wymagania dotyczące źródeł światła. Jeżeli retrofit przejdzie pełną procedurę homologacyjną według tego regulaminu, może być stosowany jako pełnoprawny zamiennik tradycyjnej żarówki w każdym reflektorze przystosowanym do danej kategorii. Nie trzeba wtedy dopasowywać numeru homologacji konkretnej lampy do listy modeli aut.
Te żarówki LED są już w pełni legalne w Polsce. Kto przeciera szlak?
Choć na ogólną legalizację najbardziej popularnych żarówek H4 czy H7 (przebadanych właśnie przez ADAC) musimy jeszcze poczekać, na rynku są już pierwsze rozwiązania z pełną homologacją ECE R37.
Pionierem na tym polu jest firma OSRAM, która jako pierwsza wprowadziła do sprzedaży legalne retrofity z pełną homologacją ECE (seria Night Breaker LED Smart H11). Do tego koncern niedawno rozszerzył ofertę o nowe typy: H8, HB4 oraz H16 (rodzina Night breaker LED speed ECE).
Co to oznacza dla kierowców w Polsce? Nowe retrofity spełniają normę ECE R37 dla instalacji 12V. Można je montować w pełni legalnie, bez sprawdzania specjalnych list kompatybilności, bez wizyt u diagnosty i bez wożenia ze sobą papierowych certyfikatów czy naklejania naklejek na reflektor. Dają światło o temperaturze do 6000 K, a konstrukcja sprawia, że efekt olśnienia innych kierowców jest nawet o 50% niższy niż dopuszczają przepisy.
Wymiana halogenu na LED nie zawsze jest też tak prosta, jak sugerują reklamy. Część retrofitów ma rozbudowane radiatory i wentylatory, które potrzebują dodatkowego miejsca w obudowie reflektora. W niektórych samochodach konieczny może być nawet demontaż całej lampy. Eksperci ADAC zalecają więc sprawdzenie kompatybilności, profesjonalny montaż i kontrolę ustawienia reflektorów po wymianie.
Kiedy legalnie wymienisz popularne H4 i H7? Jest oficjalny harmonogram do 2028 roku
Ministerstwo Infrastruktury przedstawiło konkretne terminy wdrażania międzynarodowych dokumentów dla pozostałych typów świateł. Tak wygląda harmonogram:
Rodzaj świateł | Rok opracowania przepisów |
Przeciwmgielne | 2026 |
Drogowe (długie) | 2027 |
Mijania (np. H4, H7) | 2028 |
Dokumenty mają być publikowane w kolejnych wersjach rezolucji R.E.5, a zawarte w nich wymagania zostaną uwzględnione w regulaminie ONZ nr 37. Resort zakłada, że do końca 2028 roku przepisy homologacyjne obejmą wszystkie podstawowe źródła światła stosowane w samochodach. Warto jednak pamiętać, że są to terminy przygotowania dokumentów homologacyjnych, a nie gwarancja, że dokładnie w danym roku wszystkie produkty pojawią się już w sprzedaży.
Słony mandat i utrata dowodu. Policja sprawdzi jeden szczegół
Dopóki harmonogram nie obejmie danej kategorii, kierowcy korzystający z niehomologowanych zamienników muszą się pilnować. Szczególnie, że policja rusza z wielką akcją, która potrwa aż do końca 2026 roku. W sobotę, 21 listopada, należy spodziewać się kontroli stanu technicznego oświetlenia samochodów. Wówczas brak homologacji ECE na retroficie może skończyć się mandatem i zatrzymaniem dowodu rejestracyjnego.
Wskazówka: Przy montażu legalnych retrofitów z homologacją ECE dobrym nawykiem jest wrzucenie oryginalnego pudełka do schowka. Podczas kontroli drogowej policjant nie musi demontować lampy – wystarczy mu oznaczenie na opakowaniu potwierdzające zgodność z normami ECE.
– Prawidłowo wyregulowane i sprawne światła pozwalają kierowcy znacznie wcześniej dostrzec przeszkodę – przypomina podinspektor Robert Opas z Komendy Głównej Policji. – Z uwagi na to, że prawidłowa ocena stanu oświetlenia wymaga fachowej wiedzy, w ramach policyjnej akcji "Twoje Światła – Nasze Bezpieczeństwo" na kierowców od soboty, 21 października, czekają dni otwarte na stacjach kontroli pojazdów, gdzie będzie można bezpłatnie sprawdzić ustawienie świateł – dodaje.
Kolejny termin akcji to: 5 grudnia. Bierze w niej udział ponad 1500 stacji kontroli pojazdów.
Nie tylko światła. Drogówka prześwietli 7 konkretnych rzeczy
Drogówka skupi się nie tylko na oświetleniu i prędkości. Podczas akcji sprawdzane będą również:
- Trzeźwość kierujących,
- Stan psychofizyczny prowadzących pojazdy,
- Stan techniczny aut, w tym obowiązkowe wyposażenie,
- Sposób przewożenia pasażerów i dzieci,
- Korzystanie z pasów bezpieczeństwa,
- Zachowanie wobec pieszych,
- Wszelkie inne zachowania stwarzające zagrożenie na drodze.
Punkty karne po zmroku. Wystarczy chwila zapomnienia
Policja przypomina również o podstawowych obowiązkach. W Polsce jazda na światłach obowiązuje przez całą dobę.
- Brak włączonych świateł w ciągu dnia: 100 zł mandatu i 2 punkty karne.
- Niewłączenie wymaganych świateł po zmroku (od zmierzchu do świtu): 300 zł i 6 punktów karnych.
Dziennikarz. W branży od czasów, kiedy w poszukiwaniu auta jechało się w niedzielę na giełdę samochodową, a radio z odtwarzaczem kasetowym było luksusem na równi z klimatyzacją. Dziś lubi auta elektryczne, ale ciągle szanuje silnik Diesla – nie tylko w czołgu. Testuje motoryzacyjne nowości i donosi o gorących premierach z prezentacji. Poza motoryzacją śledzi przepisy ruchu drogowego oraz wszystko, co związane z bezpieczeństwem. Uważa, że w pracy liczy się efekt i dopracowanie tematu.