2300 samochodów rocznie. Jelcz stawia na dwie nowe fabryki i szuka pracowników
Pod skrzydłami Polskiej Grupy Zbrojeniowej Jelcz złapał wiatr w żagle i nie może narzekać na brak zleceń z wojska. Spółka ma dziś w ofercie ok. 70 typów podwozi, które służą jako baza w kluczowych programach obronnych – takich jak Wisła, Narew czy Pilica. Lawina spływających zamówień przerosła jednak możliwości głównego zakładu w Jelczu-Laskowicach. Tym bardziej że tamtejsze hale są po prostu zbyt wąskie do montażu potężnych ciężarówek z napędem 8x8 czy 10x10.
Stąd decyzja o wejściu do Raciborza i zagospodarowaniu hal po upadłym Rafako. Na adaptację obiektów i rozruch produkcji spółka zdobyła ponad 578 mln zł wsparcia z Polskiej Strefy Inwestycji, a Ministerstwo Finansów dorzuciło zwolnienie z podatku CIT na kwotę 187 mln zł. Teraz kolejną pulę gotówki wyłożyło Ministerstwo Aktywów Państwowych – Jelcz dostanie 300 mln zł na utworzenie raciborskiego oddziału. Cała inwestycja zostanie dopięta na ostatni guzik w 2029 roku, a pracę znajdzie tam przynajmniej 500 osób.
– Dzięki planowi naprawczemu zwiększyliśmy wydajność produkcyjną w dotychczasowej fabryce w Jelczu-Laskowicach o około 50 proc. Jeszcze w 2026 roku zakład w Raciborzu opuszczą pierwsze pojazdy, a docelowo będzie to 700 ciężarówek rocznie – powiedział Adam Leszkiewicz, prezes zarządu PGZ S.A.
Trzy z pięciu dużych hal po Rafako ma zająć produkcja Jelcza, a jedną – Rosomaka. Na podwoziach z Raciborza będą montowane rakiety i radary, m.in. dla programu Narew. Piątą halę przewidziano jako miejsce integracji baterii programu ochrony antydronowej San. Na tym jednak nie koniec.
– Za około 7 miesięcy, w połowie 2027 roku, rozpoczynamy budowę zupełnie nowego zakładu w Miłoszycach, który będzie produkować około 1600 pojazdów rocznie – ogłosił prezes PGZ. To właśnie tam ruszy montaż nowych modeli Jelcza 3. generacji. Co to za samochody?
Opancerzona kabina i zero kompromisów. Tak powstał nowy Jelcz 3. generacji
Nowa, 3. generacja samochodów Jelcz z niezależnym zawieszeniem została stworzona od podstaw przez polskich inżynierów. Powstały dwa typy tych pojazdów: trzyosiowe podwozie o oznaczeniu 663.45 (nośnik dla wyrzutni HIMARS) oraz czteroosiowy wóz 883.57 w układzie 8x8.
Kabina w nowym Jelczu jest niższa i bardziej nowoczesna, a skorupa ze stali Armox 500 zapewnia załodze solidną osłonę (1. poziom ochrony balistycznej według normy STANAG 4569). Bardziej wysunięty przód z podcięciem zamiast klasycznych zderzaków ułatwi przeprawę w ciężkim terenie. Konstruktorzy przewidzieli też możliwość montażu dodatkowego opancerzenia.
Moc od Maybacha w polskiej konstrukcji. Potężne diesle ruszą w najtrudniejszy teren
Jelcz w samochodach 3. generacji stosuje jednostki wysokoprężne niemieckiej firmy MTU, której założycielem był sam Wilhelm Maybach. Silniki razem z automatyczną skrzynią biegów ZF przesunięto za kabinę. Takie rozwiązanie ma m.in. przyspieszyć wymianę całego zespołu napędowego w warunkach polowych.
Mniejszy model 663.45 napędza jednostka o pojemności 12,8 l i mocy 450 KM. Gigant z układem 8x8 otrzymał 15,6-litrowego diesla generującego niemal 580 KM oraz potężne 2850 Nm maksymalnego momentu obrotowego.
Niezależne zawieszenie to całkowicie nowa konstrukcja. Zamiast tradycyjnych sztywnych mostów i resorów piórowych inżynierowie postawili na układ z podwójnymi wahaczami poprzecznymi, amortyzatorami teleskopowymi, sprężynami śrubowymi oraz stabilizatorami. – Architektura tych pojazdów jest o wiele nowocześniejsza od dotychczasowej, a przy tym zapewnia pokaźny potencjał rozwojowy – podkreślają przedstawiciele spółki.
Miliardy zostaną w kraju. Kto jeszcze zarobi na rozbudowie Jelcza?
Rozwój fabryk w Raciborzu i Miłoszycach to dobra wiadomość nie tylko dla samego Jelcza, ale też dla poddostawców w całej Polsce. Spółka konsekwentnie stawia na polonizację kluczowych podzespołów i buduje sieć współpracy z krajowymi zakładami:
- WSK PZL-Kalisz wraz z Daimler Truck AG – w Kaliszu ma ruszyć licencyjna produkcja jednostek napędowych dla pojazdów z rodziny Jelcz, co pozwoli uniezależnić się od zagranicznych dostaw silników.
- Huta Częstochowa – dostarczy blachy pancerne oraz specjalistyczne stale wykorzystywane w projektach kołowych.
- SKB Drive Tech – odpowiada za współpracę przy kluczowych elementach układu jezdnego i napędowego, w tym mostach napędowych, reduktorach, przekładniach oraz zawieszeniu niezależnym i hybrydowym.
- PONAR Wadowice – zajmie się polonizacją układów hydrauliki siłowej oraz elementów hydraulicznych układu skrętu.
- Wojskowe Zakłady Elektroniczne (WZE) – opracują systemy pokładowe, elektronikę oraz urządzenia diagnostyczne.
- Borimex – wesprze dolnośląskiego producenta w zakresie wyciągarek i dodatkowego osprzętu.
Taki układ oznacza, że miliardy złotych wydawane na modernizację polskiej armii w dużej mierze zostaną w krajowej gospodarce. Pieniądze napędzą zarówno gigantów zbrojeniówki, jak i wyspecjalizowane polskie firmy inżynieryjne.
Pogromca dronów na plecach nowoczesnego Jelcza. SA-35 to nowa jakość na polu walki
To właśnie Jelcz 3. generacji posłużył za platformę dla samobieżnej armaty przeciwlotniczej SA-35 kalibru 35 mm. Aż 400 takich pojazdów ma stworzyć lwią część nowego systemu antydronowego SAN. Do stworzenia tego kolosa wykorzystano doświadczenia z morską armatą OSU-35K. Na lądzie SA-35 ma bezlitośnie niszczyć samoloty, helikoptery i drony kamikadze.
Za pracę wieży SA-35 odpowiadają elektryczne siłowniki i napędy. O przeładowanie dba elektrohydrauliczny siłownik. Całością można sterować zdalnie z przenośnego pulpitu operatorskiego. Eksperci zauważają, że system opracowany przez PIT-RADWAR jest pod wieloma względami skuteczniejszy od rosyjskiego Pancyra. O sile polskiej broni stanowi precyzja, cyfrowe głowice optoelektroniczne oraz amunicja programowalna, która pozwala zestrzelić cel zaledwie kilkoma pociskami. Szybkostrzelność tej armaty wynosi 550 strz./min.
Sama kompozytowa wieża z uzbrojeniem waży 2,6 tony. Konstruktorzy wskazują, że na trójosiowym podwoziu nowego Jelcza można bez trudu zintegrować nie tylko samą armatę, ale też dodatkowy radar, wyrzutnie rakiet przeciwlotniczych Piorun czy systemy zakłócania radioelektronicznego.
Polska superbroń widzi Mińsk i Królewiec. Rakietowy cios z Olecka
Obecnie najpotężniejsze Jelcze w układzie 8x8 służą jako niezawodne nośniki dla koreańskich wyrzutni Homar-K (K239 Chunmoo). Polska armia posiada już ponad 100 zestawów tej niszczycielskiej broni. Stacjonują one m.in. w Olecku, skąd w linii prostej jest zaledwie 36 km do granicy z obwodem królewieckim.
Docelowo Wojsko Polskie ma odebrać łącznie ok. 290 takich wyrzutni. Zapas amunicji przewiduje pociski precyzyjnego rażenia o zasięgu 80 km oraz 290 km. Co kluczowe, producent planuje zwiększenie zasięgu rakiet aż do 500 km. Mapa pokazuje to bezwzględnie: przy takim zasięgu pociski wystrzelone z Mazur mogłyby bez trudu dosięgnąć celów w Mińsku (oddalonym o ok. 330 km). To potężny argument odstraszający w rękach polskich artylerzystów.
Dziennikarz. W branży od czasów, kiedy w poszukiwaniu auta jechało się w niedzielę na giełdę samochodową, a radio z odtwarzaczem kasetowym było luksusem na równi z klimatyzacją. Dziś lubi auta elektryczne, ale ciągle szanuje silnik Diesla – nie tylko w czołgu. Testuje motoryzacyjne nowości i donosi o gorących premierach z prezentacji. Poza motoryzacją śledzi przepisy ruchu drogowego oraz wszystko, co związane z bezpieczeństwem. Uważa, że w pracy liczy się efekt i dopracowanie tematu.