Większość tych, którzy wcześniej myśleli o wymianie aut, właśnie teraz decyduje się wykorzystać możliwość inwestycji za niższą cenę. Trudności zaczynają się jednak, gdy przychodzi do realizacji transakcji i dotyczy to przede wszystkim leasingu, który wielu przedsiębiorców wybiera ze względu na korzyści podatkowe. 

"Klienci w wielu przypadkach nie wiedzą, czy do nabycia samochodu bez VATu wystarczy umowa leasingu podpisana przed końcem roku czy też do tego czasu musi już nastąpić jego rejestracja" – mówią eksperci Spółek Leasingowych BZ WBK.

Zapowiadana likwidacja prawa do pełnego odliczenia podatku VAT od zakupu, leasingu i paliwa do samochodów "z kratką" skutecznie zachęciła przedsiębiorców do inwestycji: w samym wrześniu br. 50 proc. wszystkich aut nabytych przez przedsiębiorców to właśnie samochody z homologacją ciężarową. I chociaż ponad 60 proc. aut zakupionych przez firmy sfinansowały firmy leasingowe i wynajmu długoterminowego, to tak naprawdę leasing zmaga się z ogromną barierą.

Problemem jest luka w prawie. Brakuje przepisów wprowadzających ograniczenia i zmieniających obecną ustawę, jak też przepisów ustalających reguły przejściowe. 

"Potencjalni klienci nie wiedzą, w jaki sposób rozumieć możliwość odliczenia pełnego VATu w leasingu w kontekście następnych miesięcy. Nie wiedzą też jakie reguły zostaną ustalone na najbliższe lata. Tak nie powinno być" - mówi Mariusz Włodarczyk, członek zarządu BZ WBK Leasing. Z mnogości informacji dotyczących możliwości pełnego odliczania podatku VAT od zakupu i leasingu pojazdów z homologacją ciężarową - często od siebie bardzo odmiennych - bierze się chaos.

Teraz…
… można jeszcze skorzystać z całej ulgi podatkowej. Do tej pory nie ukazały się żadne nowe przepisy zmieniające obowiązującą regulację w ustawie o podatku VAT od samochodów z kratką. W dalszym ciągu obowiązują więc wytyczne Ministerstwa Finansów z lutego 2009 r., które jeszcze do końca tego roku zezwalają na pełne odliczenie podatku VAT od aut z homologacją ciężarową i paliwa do nich.


Od 1 stycznia 2011 r. …
...wchodzi ograniczenie. Od samochodów o dopuszczalnej ładowności powyżej 500 kg i dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony będzie można odliczać tylko 60 proc. VAT, nie więcej niż 6 tys. złotych. Data wejścia ograniczenia (1 stycznia 2011 r.) jest jednak jedynie datą najbardziej prawdopodobną - zgoda Komisji Europejskiej z września nie została potwierdzona żadną formalną decyzją (nowymi wytycznymi czy projektem ustawy) wskazującą ten termin, teoretycznie istnieje więc możliwość, że się on przesunie.

Z przyjętych przez rząd w dniu 9 listopada założeń do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług wynika jednak, że powyższe ograniczenia są jedynie regulacją przejściową i będą obowiązywały do 31 grudnia 2012 r. Po tym terminie, w oparciu o zebrane w tym czasie doświadczenia, Ministerstwo Finansów dokona oceny, czy utrzymanie tego ograniczenia, w takiej samej lub zmienionej postaci, jest uzasadnione. 

Taniej… i z prezentami
Z uwagi na nadchodzącą zmianę, zarówno producenci pojazdów, jak i spółki leasingowe oraz firmy zajmujące się CFM, realizują obecnie głośne kampanie sprzedażowe,, takie jak np. promocja aut z kratką i kartą paliwową, którą wprowadził ostatnio BZ WBK Leasing. Ich celem jest zwrócenie uwagi klientów na planowane niekorzystne dla nich zmiany przepisów i zachęcenie do zakupu czy leasingu aut z kratką jeszcze w tym roku. Taki stan rzeczy powoduje, że w salonach samochodowych panuje zwiększony ruch klientów, którzy ostatnie miesiące tego roku chcą jeszcze wykorzystać na uzyskanie pełnej ulgi w podatku VAT. Co więcej, pojawiają się nawet informacje o braku dostępności przed końcem roku niektórych marek pojazdów spełniających wymogi do pełnego rozliczenia podatku VAT. 


Dlatego największy problem przedsiębiorcy mają z tym, czy do zachowania prawa do pełnego odliczenia podatku VAT od opłat leasingowych na samochód z kratką wystarczy samo zawarcie umowy leasingu przed końcem 2010 r. czy też do tego czasu wyleasingowany pojazd musi zostać zarejestrowany.

Większość prawników jest zdania, że do pełnego odliczenia konieczne będą:
• Zawarcie umowy leasingu przed 1 stycznia 2011 r.
W umowie takiej musi być maksymalnie precyzyjnie określony rodzaj pojazdu, na który zostaje podpisanie umowa leasingu i jego wartość. Wskazanie marki pojazdu czy też faktu, że będzie to samochód ciężarowy nie będzie wystarczające.
• Zarejestrowanie umowy leasingu w urzędzie skarbowym do końca stycznia 2011 r. (o ile Ministerstwo Finansów nie zmieni daty wejścia ograniczenia)
Podpisana umowa leasingu musi zostać zarejestrowana urzędzie skarbowym właściwym dla korzystającego, w odpowiednim terminie, który wskaże ustawa nowelizująca VAT.
• Niedokonywanie zmian w podpisanej umowie

Warto pamiętać, że po wejściu w życie ustawy nowelizującej, w zawartym wcześniej z firmą leasingową kontrakcie finansowym nie mogą zostać dokonywane żadne zmiany, w szczególności te, które dotyczą wartości pojazdu lub wpływają na wysokość podatku VAT do odliczenia.

To jednak nie koniec aut z kratką
Chociaż możliwość pełnego odliczenia podatku VAT od kratek zniknie w przyszłym roku możemy być pewni, że za kilka lat jeszcze o kratkach usłyszymy. Jak wyjaśnia Mariusz Włodarczyk, decyzja Rady Unii Europejskiej jest czasowa, co oznacza, że najprawdopodobniej po 31 grudnia 2012 r., czyli po tym, jak przepisy przejściowe przestaną obowiązywać, auta z kratką ponownie staną się towarem bardzo pożądanym przez polskie firmy. 

"Przedsiębiorcy, aby inwestować i napędzać koniunkturę gospodarczą, potrzebują zachęt podatkowych, a tymczasem Państwo robi wiele, aby do inwestowania ich zniechęcić. Najgorszy w tym wszystkim jest brak jednoznacznych i trwałych zasad obowiązujących przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Przez ciągłe zmiany prawa zarządzającym firmami trudno jest planować swoją działalność" - stwierdza Włodarczyk.